نقش اقدامات پلیس در پیشگیری از جرایم کلاهبرداری در حوزه کسب ‌و کار (موردمطالعه: استان مازندران)

نوع مقاله : مقاله علمی - پژوهشی مستقل

نویسندگان

1 استادیار جرم‌شناسی دانشگاه علوم انتظامی امین

2 دانشجوی دکتری رشته مدیریت پیشگیری از جرم دانشگاه علوم انتظامی امین

چکیده

زمینه و هدف: یکی از جرایمی که در حوزه کسب و کار به‌خصوص منطقه شمال کشور (استان مازندران) نرخ آن بالا است جرم کلاهبرداری می‌باشد که این جرم به شیوه‌های مختلف در حال ارتکاب است. با توجه به اینکه حوزه‌های مختلف کسب ‌و کار در ارتکاب جرم مستقیماً اثرگذار می‌باشند لذا پیشگیری از جرم کلاهبرداری نیازمند مداخله مستقیم پلیس به‌منظور کاهش زمینه‌های ارتکاب جرم است؛ بنابراین برای این منظور در این تحقیق «تبیین اقدامات پلیس در پیشگیری از جرایم کلاهبرداری در حوزه کسب ‌و کار» موردبررسی قرار گرفت.
روش پژوهش: این تحقیق ازنظر نوع توصیفی – تحلیلی، ازنظر هدف کاربردی و ازنظر روش اجرا کمی است. جامعه آماری تحقیق روسای پلیس آگاهی استان مازندران و روسای پلیس پیشگیری و کارشناسان تعزیرات و تعدادی از قضات که با پرونده‌های کلاهبرداری مرتبط بودند و نمونه آماری تعداد 80 نفر از آن‌ها می‌باشند. اطلاعات موردنیاز تحقیق از طریق مطالعات کتابخانه‌ای و داده‌ها توسط دو پرسشنامه محقق ساخته از نوع طیف لیکرت 5 گزینه‌ای شامل پرسشنامه 11 گویه و پرسشنامه مرحله دوم 80 گویه که روایی آن به‌صورت صوری و پایای آن‌ها با آلفای کرونباخ (به ترتیب 0.88 و 0.96) به‌دست‌آمده بود جمع‌آوری گردیده است برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از آزمون‌های متفاوتی از قبیل فریدمن، دوجمله‌ای و شاپیرو-ویلکس استفاده شده است.
یافته‌ها و نتایج: یافته‌های تحقیق و نتایج نشان داد که در رابطه با اقدامات پیشگیری وضعی 4 شاخص، در حوزه اقدامات مرتبط با پیشگیری اجتماعی 3 شاخص و در حوزه پیشگیری کیفری دو شاخص شناسایی گردید و اولویت اول آن‌ها در پیشگیری وضعی با افزایش تلاش (زحمت) موردنظر برای دستیابی به هدف، در پیشگیری اجتماعی، هماهنگ کردن بخش‌های عمومی و خصوصی (دولتی و غیردولتی) که در زمینه ‌پیشگیری از بزهکاری فعالیت می‌کنند و در پیشگیری کیفری مربوط به ارعاب و جلوگیری عمومی ‌جرم (جامعه) است. ضمناً در رتبه‌بندی حوزه‌های کسب و کار نیز در کلیه شیوه‌های کلاهبردی کسب و کار اینترنتی از پرتکرارترین می‌باشد.

کلیدواژه‌ها


  • ابراهیمی، شهرام؛ صادق نژاد، مجید. (1392). تحلیل جرم شناختی جرایم اقتصادی، فصلنامه پژوهش حقوق کیفری، 2(5): 147-174. قابل بازیابی از http://jclr.atu.ac.ir/article_577.html
  • اشنایدر، ریچارد؛ کیچن، تد. (1387). برنامه ریزی (شهری) برای پیشگیری از جرم. ترجمه فروزان سجودی، سازمان تحقیقات و مطالعات ناجا، پژوهشکده امنیتی انتظامی، نشر میزان: تهران.
  • افراسیابی، علی. (1393). درون مشاغل کوچک و علیه آنها، دانشنامه بزه دیده شناسی و پیشگیری از جرم، جلد دوم، مرکز تحقیقات کاربردی پلیس پیشگیری ناجا، نشر میزان: تهران.
  • پور اسدی، محمد؛ صادقی، محمد صادق. (1395). مدیریت انتظامی پیشگیری از جرم. معاونت تربیت و آموزش، دانشگاه علوم انتظامی امین، چاپ کهن: تهران.
  • حبیب‌زاده، محمدجعفر. (1389). کلاهبرداری و خیانت در امانت. موسسه انتشارات دادگستر، چاپ اول: تهران.
  • حسینی مشهدی، صدرالدین. (1395). درسنامه احکام کسب و کار. دانشگاه یزد.
  • خمسه، علی. (1397). نقش تعامل برون سازمان پلیس در مدیرین پیشگیری از کلاهبرداری در فضای مجازی (مورد مطالعه فرماندهی انتظامی قزوین). پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشکده فرماندهی و ستاد، دانشگاه علوم انتظامی امین، تهران.
  • رضازاده، آرش. (1395). تفاوت کسب و کار خانگی و کسب و کار خانوادگی، دانشنامه کسب و کار خانگی، بنیاد دانشنامه نگاری ایران.
  • سامانه آمار و بهره دهی مرکز فرماندهی و کنترل انتظامی استان مازندران.
  • سلیمی، اکبر. (1396). ارائه الگوی مدیریت پیشگیری اجتماعی نیروی انتظامی از بزهکاری نوجوانان، رساله دکتری دانشکده فرماندهی و ستاد، دانشگاه علوم انتظامی امین، تهران.
  • سیدزاده ثانی، سید مهدی. (1393). پیشگیری از جرم در جامعه تجاری. دانشنامه بزه دیده شناسی و پیشگیری از جرم، جلد دوم، مرکز تحقیقات کاربردی پلیس پیشگیری ناجا، نشر میزان: تهران.
  • قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء و اختلاس. (1367). مجمع تشخیص مصلحت نظام.
  • قانون تعزیرات حکومتی. (1368). مجمع تشخیص مصلحت نظام.
  • قانون مجازات اسلامی. (1392). مجلس شورای اسلامی و تائید شورای نگهبان.
  • قانون مدنی، مجلس شورای ملی (1313) و (1314)، جلد اول.
  • کشمیری، محمدامین. (1395). موانع کسب و کار خانگی، دانشنامه کسب و کار خانگی، مفاد دانشنامه نگاری ایران.
  • کلارک، رونالدی وی و ک، جان ای.(1388). تحلیل بزهکاری برای حل کنندگان مساله در 60 گام، ترجمه محسن کلانتری و مریم شکوهی، دفتر تحقیقات کاربردی پلیس پیشگیری، انتشارات حدیث کوثر: تهران.
  • گل محمدی خامنه، علی. (1384). پیشگیری از جرم. دانشگاه علوم انتظامی امین، انتشارات جهان جام جم: تهران.
  • محبی، حمید. (1388). پی جویی جرم کلاهبرداری. موسسه انتشارات جهان جام جم، معاونت آموزش دانشگاه علوم انتظامی امین، تهران.
  • مصطفی پور، منوچهر. (1395). بررسی جرایم اقتصادی در ایران و راهکارهای پیشگیری از آنها. مجله اقتصادی (دوماهنامه بررسی مسائل و سیاستهای اقتصادی)، ۱۶ (3 و 4):53-76. قابل بازیابی از http://ejip.ir/article-1-871-fa.html
  • میرزاخانی، عبدالرحمن (1396)، تدوین الگوی راهبری پیشگیری از جرم با رویکرد جامعه محور. رساله دکتری، دانشکده فرماندهی و ستاد، دانشگاه علوم انتظامی امین،، تهران.
  • نپر، پاول و دک؛ جاناتان، شاپلند جوانا. (1395). پیشگیری از جرایم شهری مراقبت و عدالت ترمیمی، ترجمه حمید فاطمی موحد، مسلم جمشیدی، دانشگاه علوم انتظامی، چاپ کهن: تهران.
  • نوروزی، بهرام؛ بارانی، محمد؛ سرکشیکیان، سید محمد حسین (1390). پیشگیری از جرم از نظریه تا عمل با تاکید بر نقش پلیس. دفتر تحقیقات کاربردی پلیس پیشگیری، نشر ناجی: تهران.
  • نیازپور، امیرحسین. (1382). بزهکاری به عادت و پیشگیری از آن. پایان نامه کارشناسی ارشد حقوق جزا و جرم شناسی، دانشگاه شهید بهشتی.
  • وروایی، اکبر؛ بنی نعیمه، عیسی. (1397). راهبُردهای کنترل کیفری جرایم حوزه ی کسب و کار. مطالعات حقوقی، 10(2): 53-77. قابل بازیابی از http://jls.shirazu.ac.ir/article_4995.html
  • ولیدی، محمد صالح. (1386). حقوق کیفری اقتصادی. بنیاد حقوقی میزان، چاپ اول، تهران.