بررسی عوامل موثر بر جرم یابی کلاهبرداری در فضای سایبر

نوع مقاله : علمی - پژوهشی مستقل

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری جرم یابی دانشگاه علوم انتظامی امین و عضو پیوسته انجمن علمی پژوهشهای انتظامی ایران

2 دانشیار مدیریت دانشگاه علوم انتظامی امین و عضو پیوسته انجمن علمی پژوهشهای انتظامی ایران، نویسنده مسئول

3 دانشیار گروه مدیریت راهبردی دانشگاه علوم انتظامی امین و عضو پیوسته انجمن علمی پژوهشهای انتظامی ایران

4 دانشیار گروه کشف جرایم دانشگاه علوم انتظامی امین و عضو پیوسته انجمن علمی پژوهشهای انتظامی ایران

چکیده

زمینه و هدف: جرم کلاه‌برداری سایبری یکی از مهم‌ترین جرایم علیه اموال و مالکیت می‌باشد که درفضای سایبری صورت می‌گیرد. این فضا با وجود مزایای فراوانش، به دلیل ویژگی‌هایی مانند امکان تحصیل هویت‌های گوناگون، گمنامی و سهولت انجام اعمال مختلف، موجب مهاجرت بسیاری از جرایم به آن شده است که کلاه‌برداری یکی از این جرایم است و مسؤلیت ناجا به عنوان متولی برقراری نظم و امنیت در فضای واقعی و مجازی را دشوار می سازد. هدف اصلی این مقاله، تبیین شیوه‌های موثر در کشف جرم کلاه‌برداری سایبری و نحوۀ جرم‌یابی آن استروش شناسی: نوع تحقیق کاربردی بوده و روش تحقیق کمی و از نوع توصیفی- پیمایشی می‌باشد. جامعۀ آماری این تحقیق را کلیه کارشناسان و متخصصان حوزه پی‌جویی جرائم رایانه‌ای پلیس فتای ناجا در سال 1397 به تعداد 80 نفر تشکیل می‌دهند که به دلیل محدود بودن جامعه آماری کلیه افراد جامعه به شیوة تمام شماری انتخاب و مورد ارزیابی قرار گرفتند. ابزار گردآوری داده‌ها، پرسش‌نامۀ محقق‌ساخته است. پایایی پرسش‌نامه از طریق آزمون آلفای کرونباخ 86/. محاسبه گردیدیافته‌ها و نتایج: نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که همکاری پلیس با مقامات قضایی، تجهیزات مدرن، علم و آگاهی از علوم رایانه‌ای توسط کارآگاهان سایبری و...در کشف جرم کلاه‌برداری سایبری تأثیر دارد. در بررسی عوامل موثر بر جرم‌یابی کلاهبرداری در فضای سایبر17 عامل شناسایی شده‌اند که در بررسی دقیق‌تر مشخص می‌شود "  استفاده مجرمین از فیلترشکن " با بار عاملی 829/. در رتبه اول، " استفاده مجرمین از شبکه‌های تاریک " با بار عاملی 816/. در رتبه دوم و " روش‌های نوین شناسایی IP توسط نیروهای پلیس " با بار عاملی 811/. در رتبه سوم قرار دارند .

کلیدواژه‌ها


  • انصاری،ولی ا... (1391) .کشف علمی جرائم، سازمان مطالعه وتدوین کتب علوم انسانی دانشگاه ها ، مرکز تحقیق و توسعه علوم انسانی
  • هادیانفر، کمال ( 1394 ). جرم فیشینگ. بازیابی از سایت www.cyberpolice.ir/news/75821  
  • زندی، محمدرضا، (1389) تحقیقات مقدماتی درجرایم سایبری،چاپ اول،انتشارات جنگل
  • سلیمی، صادق، بخشی زاده اهری ، امین ، تحلیل ماده به ماده قانون آیین دادرسی کیفری( 1392)در مقایسه با قوانین سابق،چاپ دوم،انتشارات جاودانه جنگل، 1393،تهران،یک جلد،ص 39
  • صبح خیز ،رضا،(1394) بررسی تطبیقی جرایم سایبری در نظام حقوق بین الملل و نظام حقوقی ایران ،رضا ،کارشناسی ارشد حقوق بین الملل،دانشگاه آزاد اسلامی ،واحد مراغه
  • کمالی زاده، سلمان و شاه محمدی، غلام رضا (1394) ارزیابی روش های شناسایی وب سایت فیشینگ،فصلنامه پژوهش های اطلاعاتی و جنایی،سال یازدهم ،شماره اول ،بهار 95
  • مقیمی،مهدی(1395) جرایم سایبری در اسناد بین الملل پایان نامه دکتری،دانشگاه شهید بهشتی،دانشکده حقوق ،مقطع دکتری حقوق جزا و جرم شناسی
  • موذن زادگان، حسن علی، حمید زاده اربابی،نجف، کاربردانگشت نگاری در جرم یابی،تهران،نشر کارآگاه،دوره دوم،سال ششم ،شماره 24،ص 100
  • مارسلا، آلبرت جی، منندز،داگلاس،( 1392) سایبر فارنزیک ،ترجمه امیر توکلی ،انتشارات حدیث کوثر، 1392، ص 480
  • نتزگر،مایکل و موراسی ،جرمی(1394)تحقیقات در جرایم با فناوری پیشرفته ،مترجم: مهدی جاوید، دانشگاه علوم انتظامی امین، معاونت پژوهش و فناوری
  • نجفی علمی،مرتضی( 1393)تقریرات درس تحقیقات جنایی درجرایم رایانه ای ، دانشگاه علوم انتظامی ،مقطع دکتری جرم یابی
  • مجموعه قوانین :

1-     قانون تجارت الکترونیکی (مصوب 29/10/1382)

2-     قانون جرایم رایانه ای (مصوب 20/3/1388)

3-     آئین دادرسی کیفری ایران ،مصوب (1392)

4-     قانون مجازات اسلامی ایران،مصوب (1392)

  • http://www.informatics.indiana.edu/markus/papers/aci.pdf
  • ueti_Survey.pdfVisit the Taylor & Francis Web site at
  • http://www.taylorandfrancis.com
  • http://www.auerbach-publications.com
  • http://www.nextgenss.com/papers/NISR-WP-phishing.pdf